اصطلاح سواد سلامت (بهداشتی) به مفهوم یک مهارت شناختی و به عنوان مساله ای مهم و تاثیرگذار در نظام مراقبت سلامت نخستین بار در سال 1974 در یک پانل آموزشی در مورد آموزش بهداشت، مطرح شد. از آن زمان تاکنون این مفهوم در موارد متعددی توسط محققان حوزه های سوادآموزی و سلامت، توسط محققان مورد بحث قرار گرفته و تعاریف گوناگونی برای آن ارایه شده است. به طور معمول سواد سلامت را به عنوان طیف گسترده ای از دانش و مهارت در زمینه کسب، پردازش، فهم و به کارگیری اطلاعات سلامت تعریف می کنند (1). ...

مقدمه: کودکی یکی از حساس ترین دوران زندگی، فرصتی برای رشد و پرورش همه جانبه است، درنتیجه؛ حفظ سلامت جسمی و روانی در این دوره از اهمیت شایانی برخوردار می باشد . حق بر سلامتی از جمله موضوعات مهم و کلیدی در عرصه ملی و بین المللی است که با توجـه بـه موقعیت حساس کودکان(شرایط جسمی و روحی)، توجـه بـه ایـن موضـوع برای این قشر، اهمیتی دو چندان می یابد. با توجه به اینکه «رساله حقوق و صحیفه سجادیه» نماد یک منشور حقوقی کامل و جامع برای بشریت است، بررسی حق بر سلامت کودکان در این دو اثر ارزشمند، هدف پژوهش حاضر می باشد.روش کار:این تحقیق کیفی و از روش تحلیل محتوا بهره برده است.یافته ها: یافته های تحقیق نشان می دهد .حق بر سلامت در اسناد بین اللملی دارای ابعاد گوناگون جسمی، روانی و حتی معنوی و اجتماعی اسـت.این حق در صحیفه سجادیه و رساله حقوق امام سجاد 7 به موضوع «حق بر سلامت با رویکرد دینی و اخلاقی و معیارهای آن در تمامی ابعاد و ساحت های وجودی انسان» پرداخته شده و این حق، در کنار جنبه های متعدد حقوق معنا می یابد که توجه و دقت در این جنبه سلامت، فراتر از آنچه در اسناد بین المللی آمده است می باشد . لذا حق بر سلامت در نگرش دینی، علاوه بر وضع و ارائه قوانین، به فضاسازی و ارائه طریق در این زمینه نیز پرداخته است

اهداف: یکی از مسائل مهم در جوامع امروز، سلامت اجتماعی افراد جوامع است. با بهبود و افزایش سلامت اجتماعی، جامعه می-تواند به سمت توسعه حرکت کند. یکی از گروه های مهم در جامعه، مردان آن جامعه هستند. هدف از این مطالعه، بررسی رابطۀ بین سواد سلامت و سلامت اجتماعی بر مبنای نظریۀ سلامت اجتماعی کییز است. روش مطالعه: روش این مطالعه از نوع پیمایشی است و جامعۀ آماری شامل کلیۀ مردان 18 سال و بالاتر شهر شیراز می باشد که بر اساس فرمول کوکران تعداد 400 نفر به شیوۀ نمونه گیری خوشه ای چندمرحله ای جهت گردآوری داده ها انتخاب شدند. ابزار گردآوری اطلاعات، پرسش نامه و نرم افزار مورد نیاز جهت تجزیه وتحلیل آماری، نرم افزار اس پی اس اس بوده است. یافته ها: نتایج نشان داد که رابطۀ سواد سلامت با سلامت اجتماعی در بین مردان شهر شیراز معنی دار است. همچنین نتایج تحلیل رگرسیون چندمتغیره نشان داد که متغیرهای مستقل حاضر در مدل رگرسیونی، توانسته اند 22 درصد از تغییرات متغیر سلامت اجتماعی را تبیین نمایند. نتیجه گیری: با عنایت به اینکه سلامت اجتماعی و سواد سلامت یکی از رکن های مهم سلامتی در هر جامعه و افراد آن جامعه است، توجه به آن ضروری و حائز اهمیت است. شهر شیراز به عنوان یکی از کلان شهرهای ایران دارای امکانات بهره گیری از سواد سلامت و به دنبال آن افزایش سلامت اجتماعی است. لذا با کمک های مردم و مسؤولین می توان این سطح آگاهی از سلامت اجتماعی و سواد سلامت را گسترش داد.

هدف: سواد سلامت، میزان ظرفیت افراد برای کسب، تفسیر، درک اطلاعات اولیه وخدمات سلامتی است که جهت تصمیم گیری مناسب ضروری است؛ بنابراین مطالعه حاضر با هدف بررسی سطح سواد سلامت بزرگسالان شهرستان جهرم در سال 1394 انجام گرفت. روش ها: این مطالعه توصیفی مقطعی از نوع کاربردی است و 502 نفر از افراد بزرگسال (18سال به بالا) شهرستان جهرم با روش نمونه گیری در دسترس مورد مطالعه قرار گرفتند. ابزار گردآوری داده ها پرسشنامه استاندارد سواد سلامت عملکرد در بزرگسالان بود. داده ها با استفاده از نرم افزارSPSS و آزمون های تی مستقل و آنالیز واریانس یک طرفه تجزیه و تحلیل شدند. نتایج: براساس پرسشنامه TOFHLA سواد سلامت 62/82 درصد از بزرگسالان در حد کافی و 37/17 درصد دارای سواد سلامت مرزی بودند. در این مطالعه ارتباط آماری معناداری بین سواد سلامت و جنسیت، سن و درآمد مشاهده نشد در صورتی که بین سواد سلامت و تحصیلات رابطه آماری معناداری داشت. نتیجه گیری: به طور کلی نتایج این پژوهش نشان داد میزان سواد سلامت در افراد نامطلوب است. بنابراین لازم است برای بزرگسالانی که از سواد سلامت نامطلوب برخوردارند، با تدوین برنامه های جامع، ایجاد رسانه ها و مواد آموزشی ساده و قابل فهم، گامی در جهت ارتقای هر چه بیشتر سواد سلامت آنان برداشت.

مقدمه: معلمان در ارتقای سلامت جامعه نقش مهمی ایفا می کنند اما تاکنون پژوهشی به منظور تعیین سطح سواد سلامت دانشجویان دانشگاه فرهنگیان صورت نگرفته است. این پژوهش به شناسایی سطح سواد سلامت این افراد و عوامل موثر بر آن می پردازد.مواد و روش کار: در این پژوهش 932 دانشجوی دانشگاه فرهنگیان شرکت کردند. ابزار پژوهش، پرسشنامه «سنجش سواد سلامت (HELLA)» بود که در اردیبهشت ماه 1394 مورد استفاده قرار گرفت. پرسشنامه مذکور 33 گویه دارد که پنج بعد سواد سلامت یعنی: خواندن، دسترسی، درک و فهم، ارزیابی و تصمیم گیری درباره اطلاعات سلامت را مورد سنجش قرار می دهد. یافته ها با استفاده از آمارهای توصیفی و استنباطی تحلیل شدند.یافته ها: یافته ها نشان داد میانگین (انحراف معیار) سنی شرکت کنندگان (9.6) 26.03 بود. حدود 70 درصد شرکت کنندگان زن بودند. میانگین (انحراف معیار) امتیاز سواد سلامت کل (13.21) 67.28 بود. درصد سطح سواد سلامت ناکافی، نه چندان کافی، کافی، و عالی به ترتیب عبارت بود از: 10.5، 34.4، 45.1، و 10 درصد. سواد سلامت به صورت معناداری با جنسیت، سن و وضعیت تاهل در ارتباط بود.بحث و نتیجه گیری: از آنجایی که سطح سواد سلامت محدود معلمان سدی در راه ارتقای سواد سلامت دانش آموزان در مدرسه است، باید به منظور افزایش سواد سلامت دانشجویان دانشگاه فرهنگیان، زمینه طراحی، اجرا و ارزشیابی برنامه های آموزشی مرتبط با سواد سلامت فراهم گردد.

مقدمه: سواد سلامت، ظرفیت افراد برای کسب، پردازش و درک اطلاعات و خدمات بهداشتی پایه مورد نیاز برای تصمیم گیری های سلامتی می باشد. این مطالعه با هدف تعیین سطح سواد سلامت بزرگسالان شهرستان تویسرکان طراحی و اجرا گردید.مواد و روش ها: این پژوهش، یک مطالعه توصیفی- تحلیلی از نوع مقطعی بود که در سال 1393 با مشارکت 285 نفر از افراد 60-20 ساله مراجعه کننده به مراکز بهداشتی شهرستان تویسرکان با استفاده از روش نمونه گیری در دسترس انجام شد. جهت سنجش سواد سلامت، از پرسشنامه سواد سلامت ایرانیان استفاده گردید. داده ها با استفاده از نرم افزار Stata-11 و با آزمون تی مستقل و آنالیز واریانس یکطرفه مورد تجزیه و تحلیل قرار گرفت.یافته ها: سن اکثریت افراد بین گروه سنی 20 تا 30 (52.3 درصد) بود. 53.7 درصد از شرکت کنندگان مرد و سطح تحصیلات اغلب آنها دیپلم (55.8 درصد) و شغل غالب آنها دانشجو (31.9 درصد) بود. شرکت کنندگان در دسترسی به اطلاعات ضعیف (42.1 درصد)، در درک اطلاعات ضعیف (54.4 درصد)، در قضاوت و ارزیابی متوسط (64.9 درصد) و در استفاده از اطلاعات در سطح متوسط (88.8 درصد) بودند.نتیجه گیری: بطورکلی سواد سلامت در افراد نامطلوب بود. این موضوع توجه بیشتر به سواد سلامت را در برنامه های آموزش و ارتقاء سلامت نشان می دهد. لازم است برای بزرگسالانی که از سواد سلامت نامطلوب برخوردارند، طی برنامه های جامع، رسانه ها و مواد آموزشی ساده و قابل فهم طراحی و بکار رود.